Cảm nhận bài thơ “Vết xước” của Phan Bá Trình

Tháng Bảy 12, 2012 at 8:15 sáng Bạn nghĩ gì về bài viết này?

Cảm nhận bài thơ “Vết xước” của Phan Bá Trình

Phan Bá Trình

VẾT XƯỚC

 

Lỡ trượt bên đời nỗi nhớ
Cầm tay vết xước cuộc tình
Vắt khô tháng ngày trăn trở
Cõi lòng thắp giọt nguyên trinh

Vết xước lòng trai thành ngọc
Tình xưa dấu sẹo chưa lành
Vết xước làm thân dó khóc
Nỗi đau tích tụ nên trầm

Lòng buồn kín giăng mắt lá
Tình ru cánh lả bên đời
Vết xước qua lòng vấp ngã
Thiên thai một cõi bên trời.


Thông thường, những vết xước xuất hiện trên bề mặt bất kì một vật thể nào đều để lại cho nhãn quan một cảm giác không hoàn mỹ, ít trọn vẹn do sự bất cẩn hoặc cố tình nào đó. Và câu nói cửa miệng của người đời “Vết thương dẫu liền da vẫn để lại sẹo’ cũng không nằm ngoài quy luật ấy. Thế nhưng, nếu có dịp đọc qua bài thơ lục ngôn nhẹ nhàng và ý vị của nhà thơ, nhà giáo Phan Bá Trình, chắn hẳn nhiều người sẽ có suy nghĩ khác so với ban đầu về cái quy luật tự nhiên của sự không hoàn mỹ, trọn vẹn của sự vật, hiện tượng khi bị tổn thương.

“Vết xước”! Nhan đề bài thơ giản dị, thể hiện rõ chủ đề của bài thơ. Mở đầu bài thơ, tác giả đã sử dụng ngay một động tự mạnh để dẫn dắt sự việc. “Lỡ trượt”, một hành động mang tính thụ động của chủ thể đã vô tình để vuột mất đi những kỉ niệm, những kí ức đẹp trong nỗi nhớ của một cuộc tình, đến khi định thần lại thì cú trượt ngã ấy đã để lại dấu vết, có thể nhỏ thôi, như một vết xước thôi, nhưng đủ khiến lòng dạ bất an.
Lỡ trượt bên đời nỗi nhớ
Cầm tay vết xước cuộc tình
Vắt khô tháng ngày trăn trở
Cõi lòng thắp giọt nguyên trinh
Hãy dừng lại lâu hơn một chút ở phần đầu bài thơ để cảm nhận sâu hơn với những thi từ độc đáo dù không mới lạ mà nhà thơ đã tài tình gieo vần, xếp chữ cho thể thơ lục ngôn trong bài thơ này. Cái vô hình được thầy giáo làm thơ biến thành cái hữu hình để có thể cảm nhận bằng chính xúc giác: Cầm vết xước trên tay, vắt khô những tháng ngày… Sự trăn trở trước một cuộc tình không trọn vẹn, để lại cho con người ta những nỗi nhớ miên man…Vết xước thôi thì có lẽ sẽ không đau như vết thương, nhưng đủ làm ta nhức nhối, khó chịu. Có lẽ tác giả đang bộc bạch lòng mình, nghĩ về một cuộc tình nào đó đã qua của mình, hay có chăng là thổ lộ tiếng lòng hộ ai nhưng rõ ràng đó hẳn là những tâm sự đáng được trân trọng bởi sự thủy chung, son sắt, “nguyên trinh”.
Có lẽ, xuất thân là một nhà giáo, một thạc sĩ toán học, cộng hưởng với tình yêu thơ cháy bỏng nên trong cách tư duy thơ của Phan Bá Trình có sự tính toán rất khoa học trong chính cách dùng từ, đặt câu, xếp vần. Khoa học nhưng không khô cứng mà ngược lại rất mềm mại, nhẹ nhàng vô cùng.
Lần theo mạch cảm xúc của bài thơ, người đọc sẽ dễ dàng nhận thấy các khổ thơ sau đều có chung một cấu trúc và kết cục rất có hậu, rất tươi sáng theo triết lý “sau cơn bĩ cực tới hồi thái lai”.
Nếu như ban đầu, nhà thơ nhắc đến cuộc tình không trọn vẹn để tạo nền khi nói về hệ quả của những “vết xước” thì hai khổ thơ sau, vẫn là bốn câu thơ cho mỗi khổ thơ nhưng những triết lý sống được nhắc đến nhiều hơn. Có đau thương, gian khổ; chịu thiệt thòi, mất mát mới chạm được bến bờ hạnh phúc, mới đạt đến vinh quang. Phan Bá Trình đã khéo léo mượn hình ảnh đầy hương sắc của những vật thể thật quý giá mà con người yêu thích là ngọc trai và trầm hương  để diễn tả suy ngẫm của mình về cuộc sống.
Vết xước lòng trai thành ngọc
Tình xưa dấu sẹo chưa lành
Vết xước làm thân dó khóc
Nỗi đau tích tụ nên trầm
Lòng trai đau đớn khi có vật thể lạ xâm nhập nhưng chính sự hiện diện xa lạ ấy lâu ngày lại tạo ngọc lấp lánh trong lòng trai. Cây dó bầu nhức nhối chảy nhựa, hé miệng vết thương đón hương thơm của đất trời từ làn gió đưa tích tụ nên trầm…
Đến lúc này, câu hỏi đặt ra: Vết xước có thực sự làm người khác khó chịu? Chắc hẳn là có nhưng cũng chỉ là sự khó chịu, nhức nhối tạm thời vì vấp ngã trong thời gian chờ đón một tương lai tươi sáng hơn, một cõi “thiên thai” bên trời.
Vết xước qua lòng vấp ngã
Thiên thai một cõi bên trời.
Bài thơ nhẹ nhàng với những vần chân được gieo cách nhau ở mỗi khổ thơ tạo hiệu ứng nhạc điệu cao khiến người đọc dễ cảm nhận hơn. Ba khổ thơ lục ngôn ngắn gọn nhưng ẩn chứa biết bao giá trị cuộc sống. Sự lạc quan toát lên trên từng câu chữ cho thấy cuộc sống tác giả đã qua nhiều trải nghiệm, dẫu là những vết thương lớn hay chỉ là những “vết xước” nhỏ nhoi nhưng rõ ràng đã hình thành nên một hồn thơ sâu sắc rất Phan Bá Trình.
Trong cuộc đời, không mấy ai mà không gặp những “vết xước”, nhưng một vết xước đẹp mang nhiều ý nghĩa nhân văn như của Phan Bá Trình thì thật hiếm, thật đáng ngợi ca.

                                                                 Pleiku, tháng 7/2012

                                                                    Cao Viễn Phương

Advertisements

Entry filed under: CAO VIỄN PHƯƠNG, PHAN BÁ TRÌNH.

Bài hát “Tiễn” – Nhạc Phạm Anh Trung – Thơ Nguyễn Tấn On Thơ Việt phải đi đến tận cùng của ngôn ngữ Việt

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s

Trackback this post  |  Subscribe to the comments via RSS Feed


LỜI GIỚI THIỆU

SẮC MÀU THỜI GIAN Chuyên trang Văn học - Nghệ thuật. Giới thiệu: về vùng đất và con người Quảng Ngãi, các tác phẩm văn học của các tác giả trong và ngoài tỉnh. Nơi gặp gỡ, giao lưu của bạn bè gần xa. Thân mời các bạn cộng tác. Thư từ, tác phẩm xin gởi về: Hồ Nghĩa Phương, Email: honghiaphuong@gmail.com

Bài viết mới

LƯỢNG TRUY CẬP

  • 343,708 Người

Categories


%d bloggers like this: